Tematy na maturę ustną 2012
Propozycje tematów prezentacji z języka polskiego w Zespole Szkół Nr 2
im. Mikołaja Kopernika w Wyszkowie na rok szkolny
2011/2012
Literatura
1. Tytuł, motto jako klucze do interpretacji dzieła. Omów na wybranych przykładach.
2. Różne ujęcia literackie rewolucji oraz ich funkcje. Omów zagadnienie odwołując się do wybranych utworów.
3. Wizerunki Polski i Polaków w literaturze różnych epok. Omów na wybranych tekstach.
4. Jakie utwory i w jaki sposób mogą pomóc w kształtowaniu młodego czytelnika? Omów na wybranych tekstach.
5. Idealiści i marzyciele w polskiej literaturze. Omów na wybranych przykładach.
6. Kataklizm wojny i próby odbudowy świata wartości w literaturze polskiej. Omów na wybranych przykładach.
7. Wykaż związek biografii z twórczością wybranych twórców literatury.
8. Rewizja narodowych mitów w wybranych utworach literackich. Rozważ problem, odwołując się do tekstów literackich XX w.
9. Intrygujący świat polskich symboli literackich w wybranych dziełach pisarzy
XIX i XX wieku.
10. Motyw rycerza i rycerskiej walki w wybranych tekstach różnych epok.
11. Żyć życiem innym niż większość…. Twoje rozważania o wybranych bohaterach literackich idących własną drogą.
12. Istota wolności człowieka na podstawie wybranych utworów literackich.
13. Wierność ideałom młodości czy kariera i nadzieja na sukces życiowy?. Refleksje na temat wybranych moralnych bohaterów literatury okresu pozytywizmu, modernizmu i dwudziestolecia międzywojennego.
14. Ulubione tematy i motywy twórców romantycznych. Omów na wybranych utworach
15. Ojczyzna ponad wszystko. Które utwory literatury polskiej mogą być lekcją patriotyzmu dla młodego czytelnika.
16. Różne oblicza władzy w literaturze polskiej. Rozważ problem odwołując się do tekstów literackich.
17. Idealiści i obywatele w zderzeniu z rzeczywistością. Rozważ problem na przykładach
wybranych bohaterów literackich.
18. Jakie wartości decydują o nieśmiertelności dzieła? Odwołaj się do wybranych utworów.
19. Bohaterowie dziewiętnastowiecznego i dwudziestowiecznego dramatu – tacy sami
czy różni?
20. Podróż, pielgrzymka, tułaczka, wędrówka – różne ujęcia w literaturze.
21. Pytanie o sens cierpienia w literaturze polskiej i obcej. Omów na wybranych tekstach literackich.
22. Czym jest bohaterstwo? Rozważ na podstawie wybranych przykładów literackich.
23. Motyw żołnierza tułacza, żołnierza powstańca w literaturze polskiej.
24. Niepokoje człowieka końca wieku i próby ich przezwyciężania w literaturze
młodopolskiej.
25. ”Nie masz zbrodni bez kary”. Uzasadnij słuszność stwierdzenia odwołując się do wybranych utworów literackich.
26. Literackie wizje szczęścia w utworach różnych epok. Omów na wybranych tekstach literackich.
27. ”Kraj lat dziecinnych” jako inspiracja dla poetów i pisarzy różnych epok. Omów temat na wybranych przykładach literackich.
28. Wyznanie, dziennik, autobiografia jako specyficzna forma rozmowy z czytelnikiem. Omów na wybranych tekstach literackich.
29. Obraz dziecka w literaturze. Omów na wybranych tekstach literackich.
30. Biblia jako źródło wątków i tematów późniejszej literatury, jako dzieła kulturotwórcze
i kształtujące postawy ludzkie.
31. Postawy patriotyczne i obywatelskie w literaturze staropolskiej.
32. Inscenizacja dramatu jako jego interpretacja .Omów na wybranym przykładzie.
33. Przedstaw różne sposoby wykorzystania tematu powrotu do lat dziecinnych
w literaturze XIX i XX w.
34. Literatura jako narzędzie walki z systemem. Omów zjawisko odwołując się do wybranych
utworów z literatury powojennej.
35. Scharakteryzuj motyw rozstania i omów jego znaczenie w wybranych utworach
literackich.
36. Motyw wędrówki w literaturze. Omów różne jego wersje w wybranych utworach.
37. Drzewo – świadek, uczestnik życia bohaterów literackich. Omów temat wykorzystując
teksty z różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
38. Wizerunek wsi w literaturze różnych epok. Omów na wybranych tekstach literackich
39. Różne wizerunki postaci biblijnych. Omów odwołując się do literatury XX wieku.
40. Uczta, wieczerza, przyjęcie, biesiada – omów odwołując się do tekstów z różnych epok.
41. Satyryczny obraz społeczeństwa polskiego w wybranych utworach literackich.
42. Różne obrazy przyrody w literaturze. Przedstaw sposoby ich kreowania i funkcje w wybranych utworach.
43. Metamorfoza bohatera i jej sukces w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
44. Przedstaw kreacje bohaterów, którzy doświadczyli okrucieństw II wojny światowej
i próbują odbudować świat wartości.
45. Groteska jako sposób wyrażania w literaturze tragiczności świata.
46. Literackie reinterpretacje mitów antycznych. Scharakteryzuj sposoby i cele tego literackiego zjawiska.
47. Motyw miasta – omów sposoby jego przedstawiania na wybranych przykładach.
48. Młodzi bohaterowie i ich dążenia, pasje, rozterki i klęski. Rozważ temat w oparciu
o wybrane utwory romantyczne.
49. Rozważ różnorodność postaw człowieka wobec śmierci na przykładzie wybranych
bohaterów literackich. Wskaż motywy tych postaw.
50. Literackie sposoby funkcjonowania opozycji: miasto – wieś w wybranych dziełach z różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
51. Motywy cierpienia i ich funkcje w dziele literackim. Rozważ na przykładach z różnych
epok.
52. Różnorodne ujęcia domu rodzinnego w literaturze. Ukaż i omów ten motyw.
53. Przedstaw motyw dojrzewania emocjonalnego na podstawie wybranych bohaterów
literackich, uwzględniając znaczenie negatywnych doświadczeń w życiu człowieka.
54. Przedstaw i porównaj sylwetki bohaterów zbuntowanych w literaturze na wybranych
przykładach.
55. Miłość niejedno ma imię. Rozważ problem na wybranych przykładach literackich.
56. Na podstawie wybranych dzieł literackich przedstaw motyw domu i bezdomności oraz jego funkcję w literaturze.
57. Uzasadnij, że Biblia jest bogatym źródłem tematów i twórczych nawiązań dla literatury
następnych epok.
58. Porównaj zainteresowania i dążenia ludzi żyjących w dwóch różnych epokach
odzwierciedlone w różnych tekstach kultury. Wskaż podobieństwa i różnice między
dwoma sposobami widzenia świata.
59. Spotkania i rozstania jako temat literacki. Omów na wybranych przykładach.
60. Topos domu w literaturze. Omów na przykładach z różnych epok.
61. Motyw apokalipsy w literaturze. Przedstaw różne sposoby prezentacji tego motywu.
62. Topos rodziny w literaturze. Omów na przykładach z różnych epok.
63. Kobieta, jej życie, problemy i pragnienia. Zaprezentuj na przykładzie dzieł literackich.
64. Motyw matki cierpiącej. Omów temat analizując wybrane dzieła.
65. Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza. Omów na wybranym przykładzie.
66. Literackie pary kochanków. Przedstaw na przykładach wybranych dzieł.
67. Zjawy, duchy, sny w literaturze. Zbadaj ich funkcje w wybranych utworach różnych
epok.
68. Sposoby kreowania arkadii w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
69. Artysta jako bohater literacki. Omów na wybranych przykładach.
70. Idealiści i marzyciele w zderzeniu z rzeczywistością – zmieniają świat, czy świat ich zmienia?. Rozważ problem na wybranych przykładach.
71. Kataklizm wojny i próby odbudowania świata w literaturze polskiej. Rozważ problem odwołując się to testów literackich.
72. Bohaterowie literaccy w poszukiwaniu szczęścia . Rozważ na wybranych przykładach.
73. Różne motywy funkcjonowania motywu winy i kary w literaturze. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów.
74. Literatura o mędrcach i mądrości. Przedstaw sposób postrzegania tego motywu w wybranych utworach literackich.
75. Postać matki w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
76. Człowiek w krzywym zwierciadle, czyli funkcje postaci groteskowych i karykaturalnych
w utworach oświeceniowych. Omów zagadnienie na wybranym przykładzie.
77. Małżeństwo z miłości czy wyrachowania? Przedstaw problem na przykładach dwóch epok literackich,.
78. Praca jako smutna konieczność, źródło zarobku, misja czy obowiązek? Przedstaw na wybranych przykładach.
79. Żyć życiem innym niż większość. Przedstaw swoje rozważania o wybranych bohaterach literackich idących własną drogą.
80. Wierność ideałom młodości czy kariera i nadzieja na sukces życiowy? Rozważ problem wyborów moralnych wybranych bohaterów literackich.
81. Ojczyzna ponad wszystko. Uzasadnij na wybranych przykładach literackich.
82. Jakie wartości decydują o nieśmiertelności dzieła? Odwołaj się do wybranych utworów.
83. Pytania o sens cierpienia w literaturze polskiej i obcej. Omów, zinterpretuj ujęcie motywu w literaturze.
84. Literatura źródłem informacji o wpływie różnych czynników na degradację jednostki, czyli jak tworzą się zbrodniarze. Przeanalizuj problem na różnych przykładach.
85. Literackie wizje szczęścia. Zbadaj zagadnienie na podstawie utworów różnych epok.
86. Przedstaw postawy patriotyczne i obywatelskie w literaturze staropolskiej.
87. Literatura jako narzędzie walki z systemem. Omów zjawisko odwołując się do wybranych utworów z literatury powojennej.
88. Różne rodzaje miłości. Zanalizuj sposoby ich przedstawiania.
89. Człowiek w krzywym zwierciadle, czyli funkcje postaci groteskowych i karykaturalnych w utworach oświeceniowych. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
90. Kobieta, jej życie, problemy i pragnienia. Zinterpretuj na przykładzie dzieł literackich.
91. Literackie pary kochanków. Przedstaw na przykładzie wybranych dzieł.
92. Różne sposoby wykorzystania motywów muzycznych w literaturze XX w. ,przedstaw zagadnienie na wybranych przykładach.
93. Literatura polska wobec Holokaustu. Rozważ temat na podstawie wybranych tekstów literackich.
94. Motyw wędrówki w literaturze Stephena Kinga. Omów różne jego wersje w wybranych utworach.
95. Rezultaty walki dobra ze złem w utworach Stephena Kinga. Omów na wybranych przykładach.
96. Bunt i pokora – porównaj różne postawy bohaterów literackich wobec życia..
97. Topos drogi. Zaprezentuj motyw wędrówki i podróży na podstawie wybranych utworów literackich.
98. Lekarz jako bohater literacki. Omów funkcjonowanie tego motywu w wybranych tekstach.
99. Różne obrazy Boga w różnych epokach. Omów na podstawie wybranych tekstów literackich.
100. Człowiek w walce ze złem. Przedstaw zmagania odwołując się do Biblii i innych tekstów literackich.
101. Zaprezentuj różne obrazy okupacji hitlerowskiej w literaturze.
102. Portrety Żydów polskich w literaturze. Przedstaw różnorodność ujęcia postaci w wybranych dziełach.
103. Portret władcy w literaturze różnych epok. Zaprezentuj, odwołując się do różnych epok.
104. Motywy średniowieczne w literaturze fantasy. Omów problem na wybranych przykładach.
105. Konflikt pokoleń w literaturze. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych tekstów literackich.
106. Oblicza samotności w literaturze. Omów temat na wybranych przykładach.
107. Folklor w literaturze. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych tekstów różnych epok.
108. Omów wpływ domu rodzinnego na kształtowanie się postaw moralnych wybranych bohaterów literackich na wybranych przykładach.
109. Obrazy małżeństw i rodzin w literaturze. Omów różnorodne ujęcia motywu na podstawie wybranych tekstów XIX i XX wieku.
110. Rola tańca i muzyki w literaturze. Odwołaj się do tekstów literackich z różnych epok.
111. Literackie obrazy bitew. Porównaj sposoby ich ukazania i funkcje, jakie pełnią w wybranych dziełach literatury pięknej.
112. Portrety szatana, diabła w wybranych dziełach literackich.
113. Bohaterowie w habitach. Przedstaw sposób ich kreowania w wybranych utworach literackich.
114. Człowiek sam musi określić, co w życiu jest najważniejsze. Świat jakich wartości ważnych dla ciebie odnajdujesz w utworach literackich?
115. Czym jest bohaterstwo? Opracuj temat odwołując się do wybranych przykładów literackich.
116. Motyw ucieczki. Omów na wybranych przykładach literackich.
117. Duchy, zjawy, upiory, wampiry, demony wykreowane w literaturze. Przedstaw postaci nadprzyrodzone i omów ich funkcję w wybranych utworach literackich.
118. Duchy, zjawy i upiory w literaturze romantycznej. Omów funkcje tego motywu na wybranych przykładach.
119. Rozmowy człowieka z Bogiem. Omów problem odwołując się do wybranych utworów literackich.
120. Przemiana wewnętrzna bohatera jako znaczący motyw literacki.
121. Powszechne jest przekonanie, że bohater romantyczny to ktoś inny niż wszyscy. Uzasadnij tę tezę, odwołując się do wybranych lektur.
122. Samotność z wyboru czy z konieczności? Omów temat na podstawie wybranych przykładów.
123. W jaki sposób literatura przedstawia rozstanie bliskich sobie osób? Omów i porównaj na wybranych przykładach..
124. Wędrówka jako ponadczasowy motyw wybranych utworów literackich. Omów na wybranych przykładach.
125. Powstanie Warszawskie w literaturze faktu. Omów na wybranych dziennikach i pamiętnikach.
126. Rodzina i jej problemy w wybranych utworach literackich różnych epok. Omów i porównaj na wybranych przykładach.
127. Obraz śmierci. Wskaż obecność i sposób funkcjonowania motywu śmierci w wybranych utworach literackich.
128. Omów funkcje przyjaźni jako motywu literackiego w wybranych utworach literackich.
Korespondencja sztuk
1. Dramaty Szekspira jako źródło inspiracji dla literatury i filmu.
2. Rozważ rolę stołu w procesie integracji rodziny. Omów na wybranych przykładach
literackich, filmowych i teatralnych.
3. Symbole w dramacie Wyspiańskiego i malarstwie Młodej Polski.
4. Portret kobiety w literaturze i malarstwie XIX i XX wieku. Rozważ koncepcję piękna
na wybranych przykładach..
5. Kostium historyczny i jego funkcja w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
6. Artystyczne interpretacje postaci narodowych w literaturze i malarstwie. Omów na wybranych przykładach
7. Problemy filmowej adaptacji. Porównaj film z jej literackim pierwowzorem,
oceń adaptację.
8. Motyw powstania listopadowego w literaturze i malarstwie. Omów na wybranych
przykładach.
9. Funkcja motywu przyrody w literaturze i malarstwie. Rozwiń zagadnienie odwołując się do wybranych dzieł literackich.
10. Literatura i film wobec tekstu Adama Mickiewicza. Porównaj dzieło literackie z jego
filmową adaptacją.
11. Porównaj wizerunki żołnierza w literaturze i malarstwie XX w.
12. Przedstaw motyw śmierci i ich funkcje w literaturze i sztuce.
13. Duchy, zjawy, świtezianki. Omów motywy fantastyczne w literaturze i sztuce.
14. Różne pojęcia motywu pożegnania w literaturze i sztuce. Przedstaw na wybranych
przykładach.
15. Omów przemiany w teatrze od czasów starożytnych do współczesnych.
16. Motyw tańca śmierci w literaturze i malarstwie. Omów temat odwołując się do wybranych utworów.
17. Omów obecność i funkcję kiczu w literaturze i sztuce.
18. Różne sposoby wykorzystania motywów muzycznych w literaturze XX w.
19. Przedstaw zagadnienie na wybranych przykładach.
20. Omów na wybranych przykładach motyw raju w literaturze i sztuce.
21. Królestwo piekieł i jego przedstawiciele w literaturze i sztuce. Zaprezentuj funkcjonowanie tego motywu w wybranych dziełach sztuki.
22. Podróż, pielgrzymka, tułaczka, wędrówka. Przedstaw różnorodność i funkcję motywu w wybranych tekstach kultury.
23. „ Stary człowiek też jest bohaterem” – przedstaw współczesne literackie, malarskie i filmowe wizerunki tego bohatera.
24. Walka dobra ze złem w literaturze i sztuce – omów i oceń różne przedstawienia tego motywu
25. Artystyczne ujęcia macierzyństwa w literaturze i sztuce.
26. Wiejska arkadia w literaturze i sztuce XIX i XX wieku.
27. Symbol jako środek wyrazu w literaturze i malarstwie.
28. Katastroficzne wizje i obrazy zagłady w dziełach literackich i filmowych. Omów na wybranych przykładach,
29. Dziecko w literaturze i sztuce. Rozważ problem odwołując się do wybranych przykładów.
30. Obraz Boga i szatana w literaturze i malarstwie.
31. Przedstaw sposób kreowania postaci historycznych w literaturze i sztuce na wybranych przykładach.
32. Portret kobiety w literaturze i malarstwie Młodej Polski. Omów temat w oparciu o wybrane przykłady.
33. Dramat Szekspira jako źródło inspiracji dla literatury i filmu. Rozwiń na wybranych przykładach.
34. Problemy filmowej adaptacji. Porównaj film z jego literackim pierwowzorem – oceń adaptację.
35. Impresjonizm – zjawisko malarskie i literackie. Omów na wybranych przykładach i porównaj środki właściwe dla każdej z tych dziedzin.
36. Przedstaw różne kreacje rewolucji na podstawie wybranych dzieł literackich. Uwzględnij pojęcia: realizm, naturalizm, ekspresjonizm, katastrofizm, antyutopia.
37. Motyw Sądu Ostatecznego w literaturze i sztuce Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
38. Artystyczne interpretacje pejzażu wiejskiego w literaturze i sztuce. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
39. Tatry jako inspiracja twórczości literackiej i malarskiej.
40. Motyw Madonny w literaturze i sztuce. Odwołaj się do wybranych przykładów.
41. Motyw wiosny i sposoby jego ujmowania w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
42. Postacie historyczne w literaturze i malarstwie.
43. Analizując wybrane przykłady, przedstaw symbolikę kolorów w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
44. Orientalizm w literaturze i sztuce. Omów zjawisko i jego sposób funkcjonowania na podstawie wybranych dzieł.
45. Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i sztuki omów różne ujęcia bezdomności.
46. Wizerunek matki w literaturze i sztuce. Przedstaw na wybranych przykładach.
JĘZYK
1. Język literatury i filmu. Porównaj na wybranych przykładach.
2. Inspirująca funkcja folkloru we współczesnej kulturze. Omów temat przywołując wybrane teksty kultury.
3. Pop – kultura. Scharakteryzuj i oceń zjawisko na wybranych przykładach.
4. Zaprezentuj różne sposoby kreowania magii nocy wigilijnej w wybranych dziełach
literackich i filmowych.
5. Polskie dialekty. Przedstaw zagadnienie odwołując się do wybranych przykładów.
6. Rola słownictwa specjalnego. Przedstaw zagadnienie w oparciu o wybrane przykłady.
7. Język reklam. Jego funkcje i obrazy świata jaki kreują. Omów na wybranych przykładach.
8. Na wybranych przykładach omów funkcje neologizmów w poezji dwudziestolecia
międzywojennego..
9. Język nagłówków prasowych. Dokonaj analizy zjawiska na wybranych pismach
kierowanych do różnych grup odbiorców.
10. Listy różnych epok. Porównaj język i styl przykładów epistolografii z kilku okresów
literackich. Wskaż przyczyny różnic słownictwa, frazeologii, składni.
11. Tak jeszcze mówi mój dziadek, a tak mówię ja. Porównaj ( w zakresie fonetyki i
słownictwa) język tych dwóch pokoleń.
12. Omów mechanizmy funkcjonowania wyrazów modnych we współczesnej polszczyźnie.
13. Język w domu, w pracy, w szkole – czy ten sam język polski? Omów na wybranych przykładach.
14. Funkcja wulgaryzmów w literaturze.
15. Językowe środki perswazji w reklamie. Zanalizuj wybrane przykłady z radia, telewizji
lub prasy.
16. Funkcje tekstu w muzyce młodzieżowej. Omów na wybranych przykładach.
17. Analiza językowa i kulturowa przysłów polskich. Omów na wybranych przykładach.
18. Scharakteryzuj język wybranych bohaterów literackich. Uwzględnij cechy ujawniające
ich przynależność środowiskową i charakter.
19. Język w służbie satyry dawniej i dziś.
20. Językowe sposoby wyrażania uczuć w listach Twojego pokolenia i pokolenia
romantyków. Analiza przykładów.
21. Analizując zgromadzony materiał językowy scharakteryzuj zapożyczenia w współczesnym języku polskim. Omów ich celowość.
22. Odmiany terytorialne współczesnej polszczyzny.
23. Stylistyczne zróżnicowanie polszczyzny.
24. Analizując zgromadzony materiał językowy scharakteryzuj zapożyczenia we współczesnym języku polskim. Omów ich celowość.
25. Przedstaw mechanizmy funkcjonowania wyrazów modnych we współczesnej polszczyźnie.
26. Analiza językowa i kulturowa przysłów polskich. Rozwiń zagadnienia na wybranych przykładach.
27. Dokonując analizy językowej tytułów w prasie codziennej, wskaż ich funkcje.
28. Język tekstów hip – hopowych. Omów na wybranych przykładach.
29. Funkcje archaizacji języka Omów zjawisko na wybranych przykładach literackich.
30. Język sposobem charakteryzowania bohatera. Wybierz spośród postaci literackich kilku bohaterów i uzasadnij tezę.
31. Komizm słowny. Przedstaw sposoby jego realizacji w wybranych utworach różnych autorów i epok.
32. Analizując zgromadzony materiał językowy, wskaż cechy języka sprawozdawców sportowych.
33. Listy kochanków. Zbadaj język miłości na przykładach tekstów z wybranych epok literackich.
34. Obraz świata kreowany przez teksty współczesnych utworów muzyki hip-hop. Przedstaw problem analizując język wybranych przykładów.
35. Imiona modne, pretensjonalne i zapomniane. Przedstaw temat, zwracając uwagę na etymologię zaprezentowanych przykładów.
Opracował zespół przedmiotowy nauczycieli języka polskiego
Zespołu Szkół Nr2 w Wyszkowie








